Kreatynina – sprawdź, czy twoje nerki funkcjonują prawidłowo

Prawidłowe stężenie kreatyniny w krwi oznacza prawidłową pracę nerek. Gdy badania wykazały odstępstwa od normy, znaczy to, że funkcja nerek jest upośledzona. Przyczyn tego stanu jest kilka, zarówno są to ostre i przewlekłe stany, jak i może być to objaw odwodnienia organizmu.

Co to jest? Kreatynina (2-imino-1-metyloimidazolidyn-4-on), której nazwa pochodzi od greckiego słowa kreos, czyli mięso, jako że głównie w nim występuje, jest organicznym związkiem chemicznym będącym pochodną kreatyny. To związek bezwodnikowy kreatyny, który występuje w moczu oraz we krwi. Jest produktem metabolizmu, wytwarzany jest w mięśniach w procesie nieenzymatycznego rozpadu fosforanu kreatyny – związku, który odpowiada za gromadzenie energii w wiązaniach wysokoenergetycznych w tkankach mięśniowych.

Prawidłowe stężenie Kreatynina jest markerem, który służy do oznaczania filtracji kłębkowej nerek. Związek ten jest wydalany przez nerki, a dokładnie przesączany przez kłębuszki nerkowe. Właśnie dlatego jest on wykorzystywany do oceny wielkości przesączania kłębuszkowego – klirensu kreatyniny GFR na podstawie parametru eGFR. Stężenie oznacza się z krwi oraz z moczu, także jako badanie dobowe wydalanie z moczem, co także pozwala na oznaczenie GFR. U zdrowej osoby poziom we krwi powinien wynosić 0,6 – 1,3 mg/dl lub 53 – 115 μomol/l.

Co oznacza zwiększony poziom we krwi? Gdy we krwi związek jest w zbyt wysokim stężeniu, czyli powyżej górnej granicy normy, wtedy jest to znak pogorszonej pracy nerek. Może to oznaczać:

  • ostrą niewydolność nerek – wskutek uszkodzenia miąższu nerek, zażywania leków o działaniu uszkadzającym nerki, niewydolności nerek, zatrucia, zatrzymania moczu
  • przewlekłą niewydolność nerek – kłębuszkowe zapalenie nerek
  • odwodnienia – przy prawidłowej pracy nerek

Co wpływa na produkcję kreatyniny? Stężenie związku w moczu oraz we krwi jest zależne od kilku czynników – masy mięśniowej, płci, wieku oraz diety. Stężenie jest podwyższone jako skutek wysiłku fizycznego, akromegalii i gigantyzmu – nadmiernego wydzielania hormonu wzrostu. Natomiast zmniejszona ilość związku oznacza najczęściej niewydolność nerek, stosowanie środków upośledzających działanie nerek, niedożywienie, małą masę mięśniową, zaniki mięśni, jest też pochodną stosowania kortykosteroidów.

1 234 ... 12»